ကၽြန္ေတာ့္ဆီကို ေရာက္လာတဲ့ mail ေလးကို ဒီမွာပဲ reply လုပ္လုိက္ပါတယ္။

ၿမန္မာယူနီကုတ္နဲ႕ပတ္သက္ၿပီးpostေတြခဏခဏတင္ သတိေပးတဲ႕ကိုေစတန္ကို ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ ေဇာ္ဂ်ီအေၾကာင္းကို online ေပၚမွာရွင္းၿပထားတဲ႕ resource ေတြရွိလို ေသခ်ာသိရေပမယ္႕ Unicodeအေၾကာင္းကေတာ႕ မေတြ႕ရသေလာက္ပဲ။

ကၽြန္ေတာ္လည္းအရင္postကတည္းက message ေရးခ်င္ေနတာပါ။Unicodeကိုကိုယ္စားၿပဳဖန္တီးေန တယ္ဆိုတဲ႕ အဖြဲ႕အစည္းအေၾကာင္း သိခ်င္ေနတာနဲ႕ ရွာဖတ္ေနလို႕ပါ။ သူတို႕ရဲ႕ရည္ရြယ္ခ်က္လည္း ေကာင္းပါတယ္။ဗမာစာကို systematically ျဖစ္ေအာင္ သုည နဲ႕ဝ ကို ခြဲၿခားနိုင္ေအာင္၊ၿမန္မာသဒါနည္း အတိုင္းတည္ေဆာက္ထားပံု စသၿဖင္႕ ၾကိဳးစားထားပါတယ္။ဒါေပမယ္႕ Unicode ကို release လုပ္ တဲ႕ပံုစံကိုေတာ႕သေဘာမက်ဘူး။ စံတစ္ခုသတ္မွတ္ၿပီး Pyramid structure လို အထက္ကေန ေအာက္ကို ျပဌာန္းခ်က္တစ္ခုအေနနဲ႕ သတ္မွတ္ေစခ်င္တဲ႕ ပံုစံပဲ။User friendly ျဖစ္ေအာင္ မခ်ဥ္းကပ္ဘူး ၊ Information မေပးခဲ႕ဘူး။ Computer ေလာကမွာ Hardware or Software ၿဖစ္ၿဖစ္ User Friendly ၿဖစ္ တဲ႕ေကာင္က ေအာင္ၿမင္တာပဲေလ။ Unicode နဲ႕ Zawgyi က Official hero နဲ႕ Outlaw hero ပံုစံၿဖစ္ေနတယ္။

ဒါနဲ႕ကၽြန္ေတာ္သိခ်င္တာေလးရွိလို႕သိရင္ေၿဖေပးပါအံုး။ကၽြန္ေတာ္တို႕လိုမ်ိဳးတၿခားlanguage ေတြ မွာေရာ ဒီလိုၿပသနာေတြ ရွိသလားဗ်ာ။ ေနာက္ၿပီး ေဇာ္ဂ်ီကို Develop လုပ္တဲ႕သူ ေတြအေနနဲ႕ UCS Standard Unicode ကို ခ်ဥ္းကပ္ႏိုင္မဲ႕ နည္းလမ္းေရာ မရွိႏိုင္ဘူးလားဗ်ာ။ ဗမာစာက Computer မွာ ဖတ္မယ္ ရွာမယ္ဆိုတဲ႕ အဆင္႕ထက္မပိုႏိုင္ေတာ႕ဘူးလား။ ကၽြန္ေတာ္တို႕မ်က္ေစာင္းထိုးႏိုင္ငံေတြေတာင္ ကိုယ္ပိုင္ Language နဲ႕ Win OS ေတြ Unicode Standard ေတြ ရေနတာၾကာေပါ႕။ ေနာက္ၿပီး ဒီလိုမ်ိဳးစိတ္ဝင္စားစရာpost ေတြတင္ေပးပါဗ်ာ။

တျခား ႏိုင္ငံမွာ ဒီလို ျပႆနာ ျဖစ္လားဆိုေတာ့ ကိုစိုးမင္းရဲ႕ blog က comment ေလး တစ္ခုကို အရင္ျပပါရေစ။

ကိုစိုး .. ဂ်ပန္ web site ​ေတြမွာ ဖြန့္ ဘယ္​နွမ်ုိးသံုးျကလဲ .. ဒီဗမာလိုပဲ ဖြန့္​ေတြအမ်ားျကီး သံုးျကလား?

ဖြန့္ထက္ encoding လို့​ေျပာရမယ္။

သူတို့ဖြန့္​ေတြက ၂မ်ိုးလံုး support လုပ္​တယ္​ထင္​တယ္။ ဘာလို့လဲဆို​ေတာ့ စာလံုး​ေတြ ထားထားတဲ့ ​ေနရာတူပံုမရဘူး။

Japan Windows က SJIS encoding ကိုသံုးပံုရတယ္။

Web site ​ေတြက utf8 မ်ားတယ္။ ၁ဝဆိုဒ္​မွာ ၆-၇ ဆိုဒ္​က utf8 ျဖစ္​မယ္​ထင္​တယ္။

ဘာလို့လဲဆို​ေတာ့ ဿဥပမာ Flash က utf8 ကလြဲျပီး support မလုပ္​ဘူး။ နာမည္ျကီးဆိ္ုဒ္​ေတြက utf8 သံုးရတယ္။

မာ့ခ္

မ်က္ေစာင္းထိုးႏိုင္ငံဆိုလို႕ ကေမာၻဒီးယားကိုေျပာျပပါမယ္။ ခမာက 2004 ေလာက္မွ စပါတယ္။ ျမန္မာထက္ ေနာက္က်တယ္လို႕ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတုိ႕က အကုန္လံုးကို support လုပ္ေပးျပီး information အျပည့္အဝေပးထားပါတယ္။

http://www.khmeros.info/drupal612/

http://www.cambodia.org/fonts/

သူ႕မွာလည္း traditional font နဲ႕ Unicode font ဆိုျပီး ၂ မ်ဳိးရိွပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ Unicode font ကိုပဲ အသံုးျပဳၾကတာကို ေတြ႕ရတယ္။ traditional font ကေတာ့ ဘာလဲေတာ့ ကၽြန္ေတာ္လည္း မစမ္းၾကည့္ရေသးပါ။ ေနာက္ျပီး သူတုိ႕ေတြ activities ေတြကိုလည္း ပံုမွန္လုပ္တာကို သူတုိ႕ site မွာေတြ႕ရတယ္။ ၂၀၀၆ ေနာက္ပိုင္းေတာ့ activities ေတြ လုပ္တာ မေတြ႕ရေတာ့ဘူး။ အဲဒီ မတိုင္ခင္ေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးကို လုပ္ခဲ့တယ္လို႕ ဆိုလို႕ရပါတယ္။ ေနာက္ျပီး Windows, Linux, Mac အကုန္လံုးမွာ ရပါတယ္။ Mac အတြက္ font လည္း သီးသန္႕ထုတ္ထားေပးပါတယ္။ Myanmar Unicode ကေတာ့ အခုအခ်ိန္ထိ ထုတ္ေပးႏိုင္ေသးတာ မေတြ႕ရေသးပါဘူး။ ေနာက္ျပီး ခမာ email , ခမာ browser ေတြပါ ဖန္တီးေပးထားတဲ့အျပင္ openSUSE 11.2 fully supports Khmer ဆိုတာပါ လုပ္ထားတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ျမန္မာ Unicode ေကာ ေဇာ္ဂ်ီမွာပါ အဲဒီလို မရိွပါဘူး။

Mac အတြက္ font ရိွျပီး rendering ရတဲ့အတြက္ iPhone အတြက္လည္း အဆင္ေျပပါတယ္။ http://code.google.com/p/khmeriphone/ မွာ iPhone အတြက္ ေရးထားတာရိွပါတယ္။ ျမန္မာလိုလည္း အဲလို အကုန္လံုးေျပာင္းလို႕ရပါတယ္။ သို႕ေသာ္ ကၽြန္ေတာ္ စိတ္မဝင္စားပါ။ စိတ္ဝင္စားသူေတြ ေလ့လာႏိုင္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္အတြက္ ကၽြန္ေတာ္ရိုက္လုိ႕ရတဲ့ keyboard ေလာက္နဲ႕ font ေလာက္ပဲ စိတ္ဝင္စားတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္အတြက္ Localization က သိပ္ျပီး အသံုးမဝင္လွတဲ့အတြက္ေၾကာင့္လည္း ပါပါတယ္။ စိတ္ဝင္စားသူေတြ khmeriphone ကို ေလ့လာလို႕ရပါတယ္။ သူလည္း jailbreak လုပ္ျပီး သြင္းေနရတုန္းပါပဲ။ သူတုိ႕လည္း ၂၀၀၉ စက္တင္ဘာလ ေလာက္မွ ရတာပါ။

ကၽြန္ေတာ္ ေဇာ္ဂ်ီ keyboard အတြက္ ရွာရင္း ခမာ ဟာကို ေတြ႕မိတာပါ။ NLP အဖြဲ႕အစည္းက လူေတြ ကၽြန္ေတာ့္ထက္ ပိုျပီး အေသးစိတ္သိၾကမွာပါ။ ခမာလည္း ၄ ႏွစ္ေလာက္ၾကိဳးစားအားထုတ္ျပီးမွ သူတို႕လည္း အဆင္ေျပသြားတာပါ။ ျမန္မာ Unicode ကေတာ့ ၇ ႏွစ္ နီးပါးေလာက္ရိွျပီလို႕ထင္ပါတယ္။ ျမန္မာ NLP က ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ ေအာက္တုိဘာက စတင္ခဲ့ပါတယ္။ Unicode သမိုင္းေၾကာင္းကိုေတာ့ http://wikimyanmar.co.cc/wiki/index.php?title=%E1%80%BB%E1%80%99%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%99%E1%80%AC_%E1%80%9A%E1%80%B0%E1%80%94%E1%80%AE%E1%80%80%E1%80%AF%E1%80%92%E1%80%B9 မွာ သြားဖတ္ၾကည့္ႏိုင္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားသားေတြကပဲ စတင္ခဲ့ျပီး ေနာက္ပိုင္းမွ ျမန္မာေတြ စတင္လုပ္ေဆာင္ခဲ့တာပါ။

ေဇာ္ဂ်ီဟာ ႏိုင္ငံေတာ္ font မဟုတ္ပါဘူး။ ႏိုင္ငံေတာ္အေနနဲ႕ NLP က ၂၀၀၃ ေအာက္တိုဘာက က်ပ္ သိန္း ၅၀ နဲ႕ စတင္ဖြဲ႕စည္းေပးခဲ့ျပီး ေနာက္ပိုင္းမွာလည္း supporting ေတြ ေပးေနတယ္လုိ႕ သိရပါတယ္။ supporting ဘယ္ေလာက္ပဲ ေပးတယ္ဆိုတာကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္လည္း မသိပါ။

ေဇာ္ဂ်ီအေနနဲ႕ Unicode Standard အေနနဲ႕ သတ္မွတ္စရာ အေၾကာင္းေတာ့ မရိွပါ။ အမ်ားသံုးျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ စီးပြားေရးအရ ပါလာႏိုင္စရာပဲရိွပါတယ္။ သို႕ေသာ္ စီးပြားေရးအရဆိုေသာ္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ Windows တရားဝင္သံုးစြဲမႈ Computer သံုးစြဲမႈမွာ စီးပြားေရးအတြက္ မက္ေလာက္စရာမရိွပါ။ ေဇာ္ဂ်ီအေနနဲ႕ ကိုယ္ပိုင္ Localization Linux သာ ဖန္တီးႏိုင္ပါတယ္။ သို႕ေသာ္ Font Code Point ordering ေၾကာင့္ sorting မမွန္ႏိုင္ပါ။ လက္ရိွ Unicode 5.2 က sorting မမွန္ဘူးဆိုေသာ္လည္း အမ်ားၾကီး မမွားပါ။

ျမန္မာစာကို ေရးမယ္။ ဖတ္မယ္။ ရွာမယ္ အဆင့္အျပင္ အျခား အဆင့္ေတြက

၁။ စာလံုးစီမယ္။

၂။ ဘာသာျပန္မယ္။

၃။ လက္နဲ႕ေရးတာ သိမယ္။

၄။ အသံနဲ႕ ေျပာတာ သိမယ္။

၃ အခ်က္နဲ႕ ၄ အခ်က္ကေတာ့ font နဲ႕ မသက္ဆုိင္ဘူးလို႕ ဆိုလို႕ရမယ္။ အဲလိုပဲ ဘာသာျပန္တာကလည္း font နဲ႕ အျပည့္အဝ မသက္ဆိုင္ျပန္ဘူး။ စာလံုး sorting ကေတာ့ default code point order နဲ႕ စီတာ ပိုမ်ားပါတယ္။ အဲဒီမွာ ေဇာ္ဂ်ီကေတာ့ unicode လို မမွန္ပါ။ ဥပမာ။ က ခ ေက လို႕ ေဇာ္ဂ်ီက စီေပမယ့္ unicode ကေတာ့ က ေက ခ လို႕ စီပါတယ္။ အဲဒါက storing order ေၾကာင့္ပါ။

ကၽြန္ေတာ္လည္း သိသေလာက္ မွတ္သေလာက္ေလး ျပန္ေျဖေပးတာပါ။ အခ်ဳိ႕ အခ်က္အလက္ေတြက အနည္းငယ္မွားယြင္းႏိုင္ပါတယ္။ online မွာ ေရးထားတဲ့ blog ေတြမွာ ရွာေဖြႏိုင္ပါတယ္။

ကိုးကား

——

http://www.khmeros.info

http://www.cambodia.org/fonts/?q=early_fonts

http://www.cambodia.org/fonts/

http://wikimyanmar.co.cc/wiki/index.php?title=Myanmar_Unicode_and_NLP_Research_Centre

http://wikimyanmar.co.cc/wiki/index.php?title=%E1%80%BB%E1%80%99%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%99%E1%80%AC_%E1%80%9A%E1%80%B0%E1%80%94%E1%80%AE%E1%80%80%E1%80%AF%E1%80%92%E1%80%B9

http://code.google.com/p/khmeriphone/

1 person likes this post.

Unlike